İçeriğe atla

Yabancılar ve Vatandaşlık Hukuku: Sık Sorulan Sorular

Bu sayfa ikamet izni, çalışma izni, sınır dışı etme, giriş yasağı ve Türk vatandaşlığı hakkında en sık sorulan soruları 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu ve 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu'na dayanarak cevaplar.

İkamet izni

Vizesiz olarak Türkiye'de ne kadar kalabilirim?

Uyruğa göre değişir; genel kural her 180 günde en fazla 90 gün kalış hakkıdır. Daha uzun kalmak için ikamet izni alınmalıdır.

İkamet iznimi ne zaman uzatmalıyım?

Süre dolmadan önceki altmış gün içinde ve her durumda süre dolmadan e-İkamet sistemi üzerinden başvurulmalıdır (6458 s. Kanun m. 24).

İkamet iznim reddedilirse ne yapabilirim?

Ret kararının tebliğinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Kararla birlikte verilen çıkış süresine ayrıca dikkat edilmelidir.

İkamet izni süresini aşarsam ne olur?

İdari para cezası uygulanabilir; aşım süresine göre giriş yasağı ve sınır dışı etme kararı verilebilir. Ülkeden çıkışta ceza ve harçların ödenmesi istenir ve ödenmemesi yeni girişlerde sorun yaratabilir.

İkamet iznim varken çalışabilir miyim?

Hayır. İkamet izni çalışma hakkı vermez; çalışmak için ayrıca çalışma izni alınması gerekir.

Türk vatandaşıyla evliyim, hangi ikamet iznini almalıyım?

Türk vatandaşının yabancı eşi aile ikamet izni alabilir; başvuruda evliliğin gerçek olduğu ve aile birliğinin sürdüğü gösterilmelidir.

Adres değişikliğini bildirmezsem ne olur?

Adres değişikliği yirmi iş günü içinde bildirilmelidir; bildirilmemesi idari para cezasına ve tebligat sorunlarına yol açabilir.

Öğrenci olarak Türkiye'ye geldim, ikamet izni almam gerekir mi?

Evet. Ön lisans, lisans veya lisansüstü eğitim için gelen yabancılar öğrenci ikamet izni almalıdır; izin eğitim süresince yıllık olarak düzenlenir.

Uzun dönem ikamet izni için ne kadar beklemem gerekir?

Türkiye'de kesintisiz en az sekiz yıl ikamet izniyle kalmış olmak ve son üç yılda sosyal yardım almamış olmak gibi şartlar aranır (6458 s. Kanun m. 42).

Çalışma izni

Çalışma iznini kim başvurur?

Bağımlı çalışmada başvuruyu işveren, elektronik imzayla e-İzin sistemi üzerinden yapar; yabancı yurt dışındaysa önce Türk dış temsilciliğine başvurur.

Turist vizesiyle Türkiye'deyken çalışma izni alabilir miyim?

Yurt içinden başvuru için en az altı ay süreli geçerli ikamet izni gerekir; turist vizesiyle yurt içinden başvuru yapılamaz.

Çalışma iznim reddedilirse ne yapabilirim?

Ret kararının tebliğinden itibaren otuz gün içinde Bakanlığa itiraz edilebilir; itirazın reddi halinde idare mahkemesinde dava açılabilir (6735 s. Kanun m. 9).

Çalışma izni olmadan çalışırsam ne olur?

Hem yabancıya hem işverene idari para cezası verilir; izinsiz çalışma sınır dışı etme sebepleri arasındadır.

İş değiştirirsem çalışma iznim geçerli olur mu?

Hayır. Süreli çalışma izni belirli bir işverene bağlıdır; yeni işveren için yeniden başvuru yapılmalıdır.

Turkuaz Kart kimlere verilir?

Nitelikli işgücü, nitelikli yatırımcı, bilim insanı, araştırmacı ve kültür, sanat veya spor alanında başarılı kişilere verilir; ilk üç yıl geçiş süresidir (6735 s. Kanun m. 11).

Çalışma iznim ailemi de kapsar mı?

Hayır. Eş ve çocuklar için ayrıca ve ayrı başvuruyla aile ikamet izni alınmalıdır.

Sınır dışı etme ve giriş yasağı

Sınır dışı kararına itiraz süresi ne kadar?

Tebliğten itibaren yedi gün içinde idare mahkemesinde dava açılmalıdır; mahkeme on beş gün içinde karar verir ve karar kesindir (6458 s. Kanun m. 53).

Dava açarsam sınır dışı edilir miyim?

Kanunda sayılan bazı istisnalar dışında, dava sonuçlanıncaya kadar sınır dışı işlemi uygulanmaz.

Geri gönderme merkezinde tutuluyorum, ne yapabilirim?

İdari gözetim kararına karşı sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir; hâkim beş gün içinde karar verir (6458 s. Kanun m. 57). İdari gözetime alternatif yükümlülükler de talep edilebilir.

Giriş yasağı ne kadar sürer?

Giriş yasağının süresi kararda belirtilir ve sebebine göre değişir; kamu düzeni veya güvenliği gerekçesiyle verilen yasaklar daha uzun olabilir.

Giriş yasağı kaldırılabilir mi?

Giriş yasağı kararına karşı idare mahkemesinde dava açılabilir; belirli hallerde Göç İdaresi'nden yasağın kaldırılması veya Türkiye'ye girişe izin verilmesi talep edilebilir.

Sınır dışı edilmem ailemi nasıl etkiler?

Aile bağları kararın orantılılığı değerlendirilirken dikkate alınmalıdır; Türk vatandaşı eş ve çocukların varlığı dilekçede belgelerle ileri sürülmelidir.

Sınır dışı kararı hangi sebeplerle verilir?

İzinsiz kalma veya çalışma, sahte belge kullanma, kamu düzeni ve güvenliği bakımından tehdit oluşturma gibi kanunda sayılan sebeplerle verilir (6458 s. Kanun m. 54).

Vatandaşlık

Evlilik yoluyla vatandaşlık için ne kadar beklemem gerekir?

Türk vatandaşıyla en az üç yıl evli olmak, aile birliği içinde yaşamak ve evliliğin devamına engel bir faaliyette bulunmamak gerekir (5901 s. Kanun m. 16).

Genel yoldan vatandaşlık için kaç yıl ikamet gerekir?

Başvuru tarihinden geriye doğru kesintisiz beş yıl ikamet ile Türkçe bilgisi, geçimini sağlayacak gelir ve iyi ahlak gibi şartlar aranır (5901 s. Kanun m. 11).

Taşınmaz alarak vatandaşlık için ne kadar yatırım gerekir?

En az 400.000 ABD doları değerinde taşınmaz edinilmesi ve tapuya üç yıl satılmama şerhi konulması gerekir; tutarlar Cumhurbaşkanı kararıyla değişebileceğinden başvuru öncesinde güncel düzenleme kontrol edilmelidir.

Vatandaşlık başvurum reddedilirse ne yapabilirim?

Ret kararına karşı tebliğten itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir; belge eksikliği nedeniyle verilen retlerde yeniden başvuru da değerlendirilebilir.

Vatandaşlık başvurusu ne kadar sürer?

Süre başvuru türüne, dosyanın içeriğine ve güvenlik araştırmasına göre değişir; belgelerin eksiksiz sunulması süreci kısaltır.

Vatandaşlık kazandıktan sonra kaybedilebilir mi?

Vatandaşlığın yalan beyan veya gerçeğe aykırı belgelerle kazanıldığı anlaşılırsa, kazanma kararı iptal edilebilir (5901 s. Kanun m. 31).

Türkiye'de doğan çocuğum Türk vatandaşı olur mu?

Türkiye'de doğmak tek başına vatandaşlık kazandırmaz; ana veya babadan biri Türk vatandaşıysa çocuk doğumla vatandaşlık kazanır. Yabancı anne ve babadan Türkiye'de doğan ve hiçbir ülkenin vatandaşlığını kazanamayan çocuklar ise istisnai olarak Türk vatandaşı sayılır (5901 s. Kanun m. 8).

Çifte vatandaşlık mümkün mü?

Türk hukuku çifte vatandaşlığa izin verir; önceki vatandaşlığın korunup korunmayacağı ilgili ülkenin mevzuatına bağlıdır.

Diğer

Yabancılar Türkiye'de taşınmaz satın alabilir mi?

Karşılıklılık ilkesi ve kanuni sınırlamalar çerçevesinde alabilir; askeri yasak ve güvenlik bölgelerinde izin gerekir (Tapu Kanunu m. 35).

Uluslararası koruma başvurusu nereye yapılır?

İl Göç İdaresi Müdürlüklerine yapılır; başvuru sahibi, kanunda belirtilen istisnalar dışında başvurusu sonuçlanıncaya kadar sınır dışı edilmez.

Yabancılar dava açarken avukat tutmak zorunda mı?

Hayır; ancak süreler çok kısa olduğundan hukuki destek alınması önerilir. Maddi durumu yetersiz olanlar baro adli yardım bürosuna başvurabilir.

Kaynakça

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz.

WhatsApp ile yazın (yeni sekmede açılır)