Kıdem ve İhbar Tazminatı
Kıdem tazminatı, aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışmış işçinin, kanunda sayılan sebeplerle iş sözleşmesinin sona ermesi halinde her tam yıl için 30 günlük brüt ücreti tutarında aldığı tazminattır (1475 sayılı Kanun m. 14). 1 Temmuz–31 Aralık 2026 döneminde yıllık kıdem tavanı 73.729,84 TL'dir. İhbar tazminatı ise belirsiz süreli iş sözleşmesini bildirim süresine uymadan fesheden tarafa yüklenen tazminattır (İş Kanunu m. 17).
Kıdem tazminatına kimler hak kazanır?
Kıdem tazminatı için işçinin aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışmış olması ve iş sözleşmesinin aşağıdaki sebeplerden biriyle sona ermesi gerekir:
| Sona erme sebebi | Açıklama |
|---|---|
| İşverenin feshi | İşveren sözleşmeyi işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı dışındaki bir sebeple feshederse |
| İşçinin haklı nedenle feshi | Ücretin ödenmemesi, fazla mesainin karşılığının verilmemesi, sağlık sebepleri, işyerinde kötü muamele gibi hallerde (İş Kanunu m. 24) |
| Askerlik | Muvazzaf askerlik ödevi nedeniyle ayrılma |
| Emeklilik | Yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı almak için ayrılma; yaş dışındaki sigortalılık süresi ve prim günü şartlarını tamamlayan işçinin ayrılması |
| Evlilik | Kadın işçinin evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde kendi isteğiyle ayrılması |
| Ölüm | İşçinin ölümü halinde tazminat mirasçılarına ödenir |
Haklı bir sebep olmadan istifa eden işçi kural olarak kıdem tazminatı alamaz.
Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?
Kıdem tazminatı, işçinin son giydirilmiş brüt ücreti esas alınarak her tam hizmet yılı için 30 günlük ücret tutarında hesaplanır; bir yıldan artan süreler oranında eklenir. Giydirilmiş ücrete; sürekli ödenen yemek, yol, ikramiye ve benzeri para veya parayla ölçülebilen menfaatler dahil edilir. Hesaplanan yıllık tutar, fesih tarihindeki tavanı aşamaz.
| Örnek | Giydirilmiş brüt ücret | Hizmet süresi | Hesaplanan kıdem tazminatı (brüt) |
|---|---|---|---|
| Tavanın altında ücret | 50.000 TL | 4 yıl | 200.000 TL |
| Tavanın üstünde ücret | 90.000 TL | 4 yıl | 294.919,36 TL (tavan 73.729,84 TL × 4) |
| Kıstı yıl | 50.000 TL | 4 yıl 6 ay | 225.000 TL |
Örnekler 1 Temmuz–31 Aralık 2026 arasında yapılan fesihler içindir. Kıdem tazminatından yalnızca damga vergisi kesilir; gelir vergisi kesilmez.
İhbar tazminatı nedir ve ne kadardır?
Belirsiz süreli iş sözleşmesini feshetmek isteyen taraf, diğer tarafa kıdeme göre belirlenen bildirim süresi kadar önceden haber vermelidir. Bu süreye uymayan taraf, bildirim süresine ait ücret tutarında ihbar tazminatı öder (İş Kanunu m. 17). İşveren, bildirim süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi hemen de feshedebilir.
| İşyerindeki kıdem | Bildirim süresi |
|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta |
| 6 ay – 1,5 yıl | 4 hafta |
| 1,5 yıl – 3 yıl | 6 hafta |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta |
İhbar tazminatından gelir vergisi ve damga vergisi kesilir. İstifa eden işçi de bildirim süresine uymazsa işverene ihbar tazminatı ödemekle yükümlü olabilir.
Kötü niyet tazminatı nedir?
İş güvencesi kapsamında olmayan işçinin sözleşmesi, fesih hakkının kötüye kullanılarak feshedilirse işveren, bildirim süresine ait ücretin üç katı tutarında kötü niyet tazminatı öder (İş Kanunu m. 17/6). İşçinin sendikaya üye olması veya şikâyette bulunması nedeniyle sözleşmenin feshedilmesi tipik örneklerdir.
Kıdem ve ihbar tazminatı nasıl talep edilir?
- İhtarname: Uygulamada önce işverene noter kanalıyla ödeme ihtarı gönderilir; bu ihtar faiz başlangıcı açısından da önem taşır.
- Arabuluculuk: İşçi alacakları için dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur.
- Dava: Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa İş Mahkemesi'nde alacak davası açılır.
- Faiz: Kıdem tazminatının gecikmesi halinde mevduata uygulanan en yüksek faiz uygulanır (1475 sayılı Kanun m. 14).
Dilekçe rehberleri
Sık sorulan sorular
İstifa eden işçi kıdem tazminatı alır mı?
Haklı bir neden olmadan istifa eden işçi kural olarak alamaz; ücretin ödenmemesi gibi haklı nedenlerle yapılan fesihte kıdem tazminatı doğar.
15 yıl ve 3600 gün şartı nedir?
Emeklilik için yaş dışındaki sigortalılık süresi ve prim günü şartlarını dolduran işçi, SGK'dan alacağı yazıyla işten ayrılırsa kıdem tazminatına hak kazanır.
Kıdem tazminatı ne zaman zamanaşımına uğrar?
Fesih tarihinden itibaren beş yıl içinde talep edilmelidir.
İhbar tazminatı ile kıdem tazminatı birlikte alınabilir mi?
Evet. Şartları varsa ikisi birlikte talep edilebilir.
Kıdem tazminatı taksitle ödenebilir mi?
İşçinin rızası varsa taksitle ödeme kararlaştırılabilir; gecikme halinde faiz işler.
Kaynakça
- 1475 sayılı İş Kanunu, m. 14
- 4857 sayılı İş Kanunu, m. 17, 24, 25, ek m. 3
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu, m. 3
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz.