Haciz İşlemleri

Haciz ne zaman konulabilir?

Haciz, kural olarak takibin kesinleşmesinden sonra istenebilir. İlamsız takipte borçlu ödeme emrine 7 gün içinde itiraz etmez veya itirazı kaldırılırsa takip kesinleşir ve alacaklı haciz talebinde bulunur (İİK m. 78). Alacaklının haciz talebini ödeme emrinin tebliğinden itibaren 1 yıl içinde yapması gerekir. Takip kesinleşmeden önce malların kaçırılmasını önlemek için ise mahkemeden ihtiyati haciz kararı alınabilir (İİK m. 257).

Maaş haczi ne kadar olabilir?

Maaş, ücret ve benzeri gelirler, borçlunun ve ailesinin geçimi için gerekli olan miktar dışında haczedilebilir; icra müdürü bu miktarı belirlerken haciz oranını gelirin dörtte birinden az olmamak üzere tespit eder (İİK m. 83). Uygulamada maaş haczi çoğunlukla net maaşın dörtte biri oranında uygulanır. Nafaka alacakları için bu sınır uygulanmaz; nafaka alacağı öncelikle ve daha yüksek oranda kesilebilir.

Birden fazla icra dosyasından maaşa haciz geldiğinde kesintiler aynı anda değil, sıraya göre yapılır; ilk dosyanın borcu bitmeden sonraki dosyaya kesinti geçmez.

Emekli maaşına haciz konulabilir mi?

Emekli maaşı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 93. maddesine göre kural olarak haczedilemez. Nafaka borçları ve Sosyal Güvenlik Kurumu alacakları bu kuralın istisnasıdır. Borçlunun emekli maaşının haczine açıkça muvafakat vermesi halinde haciz mümkün olabilir; Yargıtay uygulamasında bu muvafakatin takip sırasında verilmiş olması aranır. Emekli maaşının yatırıldığı banka hesabına konulan haczin kaldırılması için icra mahkemesine haczedilmezlik şikâyetinde bulunulabilir.

Banka hesabına haciz nasıl konulur?

Banka hesabına haciz, icra dairesinin bankaya haciz ihbarnamesi göndermesiyle konulur (İİK m. 89). Haciz ihbarnamesi çoğunlukla UYAP üzerinden elektronik olarak gönderilir ve hesapta bulunan para bloke edilir. Banka, ihbarnameye 7 gün içinde itiraz edebilir. Hesapta maaş, emekli maaşı veya kanunen haczedilemeyen ödemeler bulunuyorsa, borçlu bu kısımlar için haczedilmezlik şikâyetinde bulunabilir.

Hangi mallar haczedilemez?

İcra ve İflas Kanunu'nun 82. maddesi, borçlunun ve ailesinin yaşamını sürdürmesi için gerekli bazı malların haczini yasaklar. Başlıcaları:

• Devlet malları.
• Borçlu ve ailesi için lüzumlu olan ev eşyası.
• Borçlunun mesleğini sürdürmesi için gerekli araç ve gereçler.
• Borçlunun ve ailesinin geçimi için gerekli yiyecek ve yakacak.
• Borçlunun haline uygun evi (meskeniyet), ancak evin taşınmaz rehnine konu olmaması ve borçlunun haline uygun olması gerekir.

Haczedilmezlik, kanunda sayılan durumlarla sınırlıdır ve somut olaya göre değerlendirilir. Haczedilmezliğe aykırı konulan hacze karşı icra mahkemesine şikâyet yoluyla itiraz edilir.

Araç ve taşınmaz haczi nasıl yapılır?

Araç ve taşınmaz hacizleri çoğunlukla UYAP üzerinden elektronik olarak ilgili sicile kaydedilir. Aracın trafik kaydına veya taşınmazın tapu kaydına haciz şerhi işlenir; bu şerh malın üçüncü kişilere devrini engellemez ama yeni malik hacizle birlikte devralır. Alacaklı, haczedilen malın satışını taşınırlarda 6 ay, taşınmazlarda 1 yıl içinde istemelidir; aksi halde haciz düşer (İİK m. 106, 110).

Haciz nasıl kaldırılır?

Haciz sırasında borçlunun hakları nelerdir?

Takip işlemleri kural olarak gece ve resmî tatil günlerinde yapılamaz (İİK m. 51). Haciz işlemi bir tutanakla kayıt altına alınır ve haczedilen malların listesi borçluya bildirilir. Borçlu, haciz tutanağını ve haczedilen malların değerini kontrol edebilir; kıymet takdirine itirazı için tebliğten itibaren 7 gün içinde icra mahkemesine başvurabilir (İİK m. 128/a).