İçeriğe atla

Ceza Hukuku: Sık Sorulan Sorular

Bu sayfa suç duyurusu, şikâyet, soruşturma, kovuşturma ve uzlaştırma konularında en sık sorulan soruları Türk Ceza Kanunu ve Ceza Muhakemesi Kanunu'na dayanarak kısaca cevaplar.

Şikâyet ve suç duyurusu

Suç duyurusu nereye yapılır?

Suç duyurusu Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk birimlerine yazılı ya da sözlü olarak yapılabilir (CMK m. 158). UYAP Vatandaş Portalı üzerinden elektronik başvuru da mümkündür.

Şikâyet süresi ne kadardır?

Şikâyete bağlı suçlarda şikâyet hakkı olan kişi, fiili ve faili öğrendiği günden itibaren altı ay içinde şikâyette bulunmalıdır (TCK m. 73). Şikâyete bağlı olmayan suçlar dava zamanaşımı süresi içinde kendiliğinden soruşturulur.

Şikâyetten vazgeçilebilir mi?

Şikâyete bağlı suçlarda hüküm kesinleşinceye kadar şikâyetten vazgeçilebilir ve dava düşer; ancak sanık vazgeçmeyi kabul etmezse dava devam eder (TCK m. 73/4).

Gerçeğe aykırı suç duyurusunun sonucu nedir?

Hukuka aykırı bir fiil işlemediğini bildiği halde bir kişi hakkında soruşturma başlatılmasını sağlamak amacıyla şikâyette bulunmak iftira suçunu oluşturur (TCK m. 267).

Soruşturma

Savcılıktan ifadeye çağrıldım, ne yapmalıyım?

Çağrıya uymak gerekir; gelmeyen şüpheli zorla getirilebilir. İfade sırasında susma hakkınız ve müdafi yardımından yararlanma hakkınız vardır (CMK m. 147).

Gözaltı ne kadar sürer?

Yakalanan kişi kural olarak yirmi dört saat içinde hâkim önüne çıkarılır; toplu suçlarda süre savcının yazılı emriyle birer günlük uzatmalarla toplam dört güne kadar çıkabilir (CMK m. 91).

Hakkımda soruşturma olup olmadığını nasıl öğrenirim?

UYAP Vatandaş Portalı üzerinden hakkınızdaki dosyaları görebilirsiniz; gizlilik kararı bulunan dosyalarda içerik sınırlı görüntülenir.

Takipsizlik kararı ne demektir?

Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar (takipsizlik), savcının yeterli şüphe oluşturacak delil bulamadığı veya kovuşturma olanağı olmadığı hallerde verdiği karardır (CMK m. 172). Bu karar adli sicile işlenmez.

Takipsizlik kararına itiraz süresi nedir?

Suçtan zarar gören, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (CMK m. 173). Hâkimliğin itiraz üzerine verdiği karar kesindir.

Kovuşturma ve hüküm

HAGB adli sicile işler mi?

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı adli sicile mahkûmiyet olarak işlenmez; ayrı bir sistemde tutulur ve yalnızca yargı mercilerince görülebilir. Beş yıllık denetim süresi kasten suç işlenmeden geçerse dava düşer (CMK m. 231).

Hapis cezası hangi durumlarda ertelenir?

İki yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm edilen ve daha önce kasten işlenmiş bir suçtan üç aydan fazla hapis cezası almamış kişinin cezası, kanuni şartlar varsa ertelenebilir (TCK m. 51).

Ceza mahkemesi kararına ne kadar sürede itiraz edilir?

İlk derece mahkemesi kararlarına karşı istinaf başvuru süresi iki haftadır (CMK m. 273).

Katılan nedir?

Suçtan zarar görenin kamu davasına katılarak taraf sıfatı kazanmasıdır. Katılan, delil sunabilir ve hükme karşı kanun yollarına başvurabilir (CMK m. 237, 238).

Uzlaştırma

Uzlaştırma hangi suçlarda yapılır?

Şikâyete bağlı suçlarda ve CMK m. 253'te ayrıca sayılan suçlarda uzlaştırma yapılır. Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar kapsam dışındadır.

Uzlaşma adli sicile işler mi?

Hayır. Uzlaşma sonucunda verilen kararlar adli sicile işlenmez.

Diğer

Schema: FAQPage.

Adli sicil kaydı nasıl silinir?

Adli sicil kayıtları, cezanın infazından sonra kanunda belirtilen sürelerin geçmesiyle arşive alınır ve belirli süreler sonra silinir (5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m. 9, 12). Arşiv kayıtları yalnızca kanunda sayılan amaçlarla görülebilir.

Dava zamanaşımı nedir?

Kanunda belirtilen süre içinde kamu davası sonuçlandırılmazsa dava düşer; süre suçun üst sınır cezasına göre sekiz ile otuz yıl arasında değişir (TCK m. 66).

Kaynakça

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz.

WhatsApp ile yazın (yeni sekmede açılır)